De bandonion

Telkens blijkt weer dat maar weinig mensen de bandonion kennen. Komt de bandonion ter sprake, wat mij al snel overkomt, dan kijkt men eerst wat glazig aan, dan beginnen de ogen te glanzen."Ha een bandoleon!", roept men dan, met de beweging die aangeeft dat men aan een snaarinstrument denkt, een kruising van een banjo en een mandoline, of zo. Daarom wil ik op deze plaats wat over de bandonion te vertellen.
Waar komt de naam van de bandonion vandaan?
Dat is simpel, Heinrich Band heeft het instrument ontwikkeld en heeft zijn "uitvinding" ,de bandonion, gewoon naar zichzelf genoemd.
Ik zet het woord uitvinding tussen aanhalingstekens omdat de heer Band in feite heeft voortgeborduurd op de concertina en/of de Handharmonica van een zekere herr Demian uit Wenen, die op zijn beurt de "Handäoline" van Friedrich Buschmann verbeterde. Friedrich Buschmann vond, volgens mijn bronnen, in 1821 de mondharmonika uit en een jaar later bracht hij een instrument op de markt, dat niet met de mond werd aangeblazen, maar met een balg. Handäoline noemde hij het instrument. Waaruit de eerder genoemde Demian in 1829 de Handharmonica ontwikkelde.

Ondanks al deze pogingen tot verbetering is de bandonion altijd een moeilijk te bespelen instrument gebleven.
Das Einheidsbandonion Jaarlijks worden er in Carlsfeld ontmoetingsdagen voor bandonion en Duitse concertinaspelers gehouden. (Bandoniontreffens)
Ik heb dit jaar een vakantiehuis gehuurd in Schönheide dichtbij Carlsfeld en heb het Bandoniontrefffen bezocht.Voor een verslag klik hier

In 2002 wordt dit bandoniontreffen in het weekend van zes tot acht oktober in Carlsfeld georganiseerd.

Carlsfeld is een dorpje in het Ertzgebergte in Duitsland vlak bij de Tsjechische grens. Het ligt midden in een groot natuurpark, met veel mogelijkheid tot wandelen, fietsen en in de winter, wintersport. Maar wat in het kader van de bandonion veel belangrijker is: de plaats waar ooit de bandonion werd gefabriceerd en waar ook nu weer bandonions worden gebouwd.
Men kan voor meer informatie contact opnemen met de Fremenverkehrsverein Carlsfeld e.V.
Contactpersoon is Martina Zapf
Tel. nr. 037752/2000 fax 037752/2791

Is uw belangstelling voor de bandonion gewekt of zoekt u iemand die hem kan repareren of stemmen?
Harry Geuns kan u zeker meer vertellen. Ook over de Duitse concertina. verder kan je ook op de website van Carl Mensing bezoeken voor de nodige informatie

Chromatisch van chromatiek (grieks: chroma, kleur)
De toepassing van de verhogingen en de verlagingen van de tonen van de diatonische toonladder. De chromatische toonladder verdeeld de octaaf in 12 gelijke halve tonen

Dat instrumenten als de bandonion en trekharmonica diatonisch worden genoemd heeft niets te maken met de diatonische toon-ladder, maar met het feit dat er bij trek en duw twee (dia) tonen onder elke toets zitten.

Ik heb ontdekt dat er een richtingenstrijd bestaat over de spelling van het woord bandoneon/bandonion.
Bandonion is de Duitse spelling en naam zoals Heinrich Band deze aan het instrument gaf.
Bandoneon is de Spaanse schrijfwijze
Zelf ben ik geneigd om de Duitse schrijfwijze aan te houden en dat doe ik vanaf nu.